Türkiye Elektrifikasyon Hedefini COP31 Öncesi Açıkladı
Türkiye, elektrifikasyon hedefi kapsamında elektriğin nihai enerji tüketimindeki payını 2035’e kadar yüzde 35’e yükseltmeyi amaçlıyor.
Kasım ayında Antalya’da düzenlenecek COP31 İklim Zirvesi’nin ev sahibi Türkiye, Birleşmiş Milletler Genel Kurulu kapsamındaki yan etkinliklerde yeni girişimini kamuoyuna açıkladı. Daha önce duyurulan 35×35 girişimiyle elektriğin küresel nihai enerji tüketimindeki payının 2035 yılına kadar yüzde 35’e çıkarılması hedefleniyor.
Girişim; temiz enerji kaynaklarının kullanımını artırmayı, enerji depolama kapasitesini geliştirmeyi ve elektrik şebekelerini yenilemeyi teşvik ediyor. Aynı zamanda gelişmekte olan ülkelerin fosil yakıtlardan uzaklaşmasına destek verilmesi amaçlanıyor. Gönüllü taahhüt temelinde ilerleyecek program, elektrifikasyondaki gelişmeleri izleyecek küresel bir takip mekanizmasını da içerecek.
Bugün dünya genelindeki toplam enerji talebinin yaklaşık yüzde 20’si elektrikle karşılanıyor. Enerji ihtiyacının büyük bölümü fosil yakıtlardan sağlanırken biyoyakıtlar ve atıklar yaklaşık yüzde 10’luk paya sahip bulunuyor.
COP31 Başkanı ve Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum, elektrifikasyon hedefi doğrultusunda binalar, ulaşım ve sanayi dahil olmak üzere yaşamın tüm alanlarında elektrik kullanımının yaygınlaştırılması gerektiğini söyledi. Kurum, COP31’in bu önceliklere yönelik küresel ilgiyi ve çalışmaları yoğunlaştırmak açısından önemli bir fırsat olacağını ifade etti.
Uzmanlar ise elektrik kullanımının artmasının tek başına karbonsuzlaşma anlamına gelmediğine dikkat çekti. Fosil Yakıtların Ötesi Ağı kampanyacısı Duygu Kutluay, elektrifikasyon çalışmalarının fosil yakıtlardan çıkış gündemini geride bırakmaması gerektiğini belirtti.
Kutluay’a göre Türkiye, COP31’in ev sahibi olarak iki süreci aynı anda ilerletme sorumluluğu taşıyor. Türkiye’nin yeni kömür santrallarına izin vermeme taahhüdünde bulunması ve fosil yakıt bağımlılığını sona erdirmek için açık bir yol haritası hazırlaması halinde elektrifikasyonun iklim mücadelesini güçlendirebileceği ifade edildi. Aksi durumda elektrifikasyonun zirvenin temel gündemine dönüşmesinin, acil iklim hedeflerine ulaşma çabalarını gölgede bırakabileceği uyarısı yapıldı.
Yapay zekâ için enerji taahhüdü
Türkiye, elektrifikasyon hedefinin yanı sıra yapay zekânın artan enerji ihtiyacına yönelik yeni bir girişim de başlattı. Çalışmayla ülkelerin yapay zekâ altyapısına yapacağı yatırımların küresel iklim hedefleriyle uyumlu hale getirilmesi amaçlanıyor.
Antalya Yapay Zekâ Taahhüdü, Birleşmiş Milletler Uluslararası Telekomünikasyon Birliği ile iş birliği içinde hazırlanıyor. COP31 Başkanlığı, taahhüt metninin taslağının zirve öncesinde paylaşılacağını bildirdi.
Murat Kurum, yapay zekânın yükselen enerji tüketiminin açık biçimde ele alınması gerektiğini belirterek hükümetlerin bu alanda gerekli çerçeveyi oluşturmasının zamanının geldiğini söyledi. Kurum ayrıca şirketlerden enerji kullanımları konusunda şeffaf olmalarını ve faaliyetlerini temiz enerjiyle yürütmelerini beklediklerini dile getirdi.
Türkiye ayrıca COP31 programında teknoloji ve yapay zekâya özel bir gün düzenleneceğini açıkladı. Bu kapsamda otomobiller ve ısı pompaları alanlarında teknoloji geliştiricilerini, sanayi kuruluşlarını ve yatırımcıları buluşturacak yapay zekâ destekli temiz teknoloji pilot projelerinden oluşan bir portföy hazırlanması planlanıyor.
