ABD-İran Gerilimi Artıyor: Hürmüz Boğazı’nda Tansiyon Yükseliyor
Hürmüz Boğazı’ndaki gerilim artıyor, petrol fiyatları yükseliyor. ABD’nin yeni operasyonu ve İran’ın tepkileri dikkat çekiyor.
Ortadoğu’da ateşkes durumu tehlikeye girdi. ABD ile İran arasındaki Hürmüz Boğazı’ndaki güç mücadelesi, bölgedeki tansiyonu artırırken, petrol fiyatları da yükselişe geçti.
ABD Başkanı Donald Trump’ın, Tahran yönetiminin ablukasını sona erdirmek ve Hürmüz Boğazı’nda seyrüsefer özgürlüğünü sağlamak amacıyla başlattığı “Özgürlük Projesi” operasyonu, iki ülke arasındaki gerilimi yeniden alevlendirdi. Stratejik öneme sahip olan bu boğazda, taraflar arasında yaşanan sıcak çatışmalar ve Birleşik Arap Emirlikleri’nin (BAE) İran saldırılarına maruz kalması, yaklaşık bir aydır süren ateşkesi daha da kırılgan hale getirdi.
DW Türkçe’nin haberine göre, ateşkesin tehlikeye girmesiyle birlikte petrol fiyatları yeniden artış gösterdi.
ABD, İran Ablukasını Aştı
ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM), Trump’ın İran ablukasını delme hedefiyle başlattığı operasyonun ardından, Amerikan güdümlü füze destroyerlerinin ve iki ABD bayraklı ticari geminin Hürmüz Boğazı’ndan geçtiğini duyurdu. Danimarka merkezli yük taşımacılığı şirketi Maersk, İran savaşının başlamasından bu yana bölgede mahsur kalan ABD bayraklı Alliance Fairfax gemisinin, ABD ordusu eşliğinde boğazdan geçtiğini doğruladı. Açıklamada, “Geçiş herhangi bir olay yaşanmadan tamamlandı ve tüm mürettebat güvende” ifadeleri yer aldı.
İran ise, ABD savaş gemilerinin boğazdan geçişi sırasında önce telsizle Amerikan ordusunu ateşkesin ihlali konusunda uyardığını, bu uyarının dikkate alınmaması üzerine uyarı ateşi açıldığını bildirdi. İran Devrim Muhafızları, ABD savaş gemilerine birkaç füze fırlattığını açıkladı.
Trump’tan Açıklama: “Yedi Bot Vurdum”
ABD Başkanı Donald Trump, tırmanan gerilimle ilgili sosyal medya üzerinden açıklamalarda bulundu. Trump, Hürmüz Boğazı’ndaki ablukayı delmeye yönelik girişimine İran’ın saldırılarla gösterdiği direnişi küçümsedi. “İran birkaç atış yaptı” diyen Trump, bu saldırılarda İran ordusunun Güney Kore tankerini hedef aldığını belirtti. Ancak Trump, Amerikan ordusunun 7 İran botunu vurduğunu iddia etti ve İran’ın artık başka bir seçeneği kalmadığını savundu. Trump, daha önce de savaş sırasında İran donanmasını “yok ettiklerini” ifade etmişti.
BAE’ye Yönelik Saldırılar Tansiyonu Artırdı
Hürmüz Boğazı’ndaki çatışmaların yanı sıra, İran’ın BAE’nin Fuceyra limanındaki petrol tesislerine insansız hava aracıyla (İHA) saldırması, bölgedeki gerilimi daha da artırdı. İranlı yetkililer, bu saldırının planlı olmadığını, ABD savaş gemilerinin Hürmüz Boğazı’ndan yasa dışı geçişinin tetiklediğini açıkladı. ABD’nin yakın müttefiki olan BAE, İran’ın saldırılarını “kabul edilemez ve tehlikeli bir tırmanış” olarak nitelendirdi. Saldırının ardından BAE, tüm okullara uzaktan eğitime geçme talimatı verdi ve İran’ı hedef alabileceği iddiaları gündeme geldi.
İran’dan Sert Tepki: “Özgürlük Projesi Çıkmazdır”
İran, Trump’ın Hürmüz Boğazı’ndan ticari gemilerin geçişini sağlamak amacıyla duyurduğu Özgürlük Projesi’ne sert bir şekilde tepki gösterdi. İran, ABD’nin boğaza müdahalesinin ateşkesin ihlali olarak değerlendirileceğini açıkladı. İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, Hürmüz Boğazı’ndaki olayların, siyasi bir krize askeri bir çözümün olmadığını gösterdiğini belirtti. Arakçi, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada, “Pakistan’ın çabalarıyla müzakereler ilerliyor, ABD kötü niyetliler tarafından tekrar bataklığa sürüklenmekten kaçınmalıdır” dedi.
Uluslararası Toplum Teyakkuzda
Artan gerilim, küresel ekonomide sarsıntıya yol açan enerji krizini daha da derinleştirme riski taşıyor. Almanya Başbakanı Friedrich Merz, İngiltere Başbakanı Keir Starmer ve Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, İran’ın BAE’ye yönelik saldırılarını kınadı ve ateşkesin korunması için çözüm bulunması çağrısında bulundu. Merz, sosyal medya üzerinden, “Tahran müzakere masasına dönmeli, bölgeyi ve dünyayı rehin almaktan vazgeçmelidir. Hürmüz Boğazı’ndaki abluka sona ermelidir” ifadelerini kullandı. Macron ise, Hürmüz Boğazı’nın açılması gerektiğini vurgulayarak, ihtilafın ancak bölge ülkelerine güvenlik garantileri sağlayan sağlam bir anlaşmayla çözülebileceğini belirtti.
