Agentic Ticaret Rekabeti: Google, OpenAI ve Amazon’un Stratejileri

Google, agentic ticaret alanında geliştirdiği Universal Commerce Protocol (UCP) ile alışveriş deneyimini yapay zeka ajanlarıyla daha entegre hale getirmeyi hedefliyor. Bu yenilikler, OpenAI’ın ChatGPT üzerinden doğrudan ödeme alma planlarından geri adım attığı bir dönemde gerçekleşiyor ve sektördeki rekabeti yeniden şekillendiriyor.

UCP standardı, AI ajanlarının kullanıcılar adına çoklu ürün sepetleri oluşturmasına, ürün bilgilerini gerçek zamanlı güncelleyebilmesine ve sadakat programlarıyla entegrasyon sağlamasına olanak tanıyor. Kullanıcılar, fiyat, stok ve varyant bilgilerini anlık olarak alırken, üyelik avantajları ve kişiselleştirilmiş teklifler de korunuyor.

Yeni özellikler arasında çoklu ürün sepeti oluşturma, gerçek zamanlı katalog entegrasyonu ve kimlik eşleştirme öne çıkıyor. Bu yapı, kullanıcıların farklı ürünleri tek bir akış içinde seçerek, geleneksel e-ticaret deneyiminde olduğu gibi daha bütüncül bir alışveriş süreci yaşamalarını sağlıyor.

Google ayrıca, perakendeciler için UCP’ye erişimi kolaylaştıracak sadeleştirilmiş bir onboarding süreci üzerinde çalıştığını ve Salesforce, Stripe ve BigCommerce gibi iş ortaklarının bu standardı platformlarına entegre etmeye hazırlandığını belirtti.

OpenAI ise, ChatGPT içinde doğrudan ödeme alınmasını sağlayan “Instant Checkout” modelinden vazgeçerek, satın alma işlemlerini üçüncü taraf uygulamalara yönlendirme kararı aldı. Bu değişiklik, kullanıcıların platform içinde ürün araştırması yapmalarına rağmen satın alma işlemlerini dış kanallarda tamamlamayı tercih ettiklerini gösteren verilerle destekleniyor.

Walmart ve Shopify gibi erken dönem iş ortakları da bu dönüşümü doğrularken, ChatGPT içi checkout deneyiminin kullanıcıları doğrudan perakendeci sitelerine yönlendirmeye kıyasla daha düşük dönüşüm sağladığı ifade ediliyor. Araştırmalar, kullanıcıların AI araçlarını ağırlıklı olarak ürün keşfi ve karşılaştırma için kullandığını, ödeme aşamasında ise geleneksel e-ticaret kanallarına yöneldiğini ortaya koyuyor. Bu durum, agentic alışverişin henüz keşif aşamasında güçlü, ancak dönüşüm tarafında sınırlı olduğunu gösteriyor.

Amazon ise bu dönüşümde farklı bir strateji izleyerek kendi platformunu bir “alışveriş yönlendirme katmanı”na dönüştürüyor. Şirketin “Shop Direct” programı, Amazon’da satılmayan ürünleri arama sonuçlarında gösteriyor ve kullanıcıyı doğrudan satıcının sitesine yönlendirerek satın alma sürecini dışarıda tamamlatıyor. Bu yaklaşım, AI destekli alışverişte yalnızca teknoloji sağlayıcılarının değil, aynı zamanda büyük perakendecilerin de kullanıcı yolculuğunu kontrol etme yarışına girdiğini gösteriyor.

Agentic ticaret alanında tablo netleşiyor: Google, açık standartlar ve altyapı ile ekosistemi büyütmeye çalışırken; OpenAI, keşif katmanına odaklanarak dönüşüm yükünü platform dışına bırakıyor. Amazon ise hem arama hem de satın alma tarafını kontrol ederek süreci sahiplenmeye çalışıyor. Bu rekabet, perakendede yeni bir dönemi işaret ediyor: alışveriş artık yalnızca bir platformda gerçekleşmiyor; AI ajanları, perakendeciler ve teknoloji şirketleri arasında dağıtılmış bir ekosisteme dönüşüyor.