Beta-laktoglobulin ihracatı için Türkiye’de 10 yıllık izin

Türkiye’de biyoteknolojik yöntemlerle beta-laktoglobulin üretimine 10 yıl süreyle izin verildi. Üretilecek proteinin tamamı ihraç edilecek.

Türkiye’de süt proteinlerinin biyoteknolojik yöntemlerle üretilmesine yönelik yeni bir adım atıldı. Biyogüvenlik Kurulu, Livzym Biyoteknoloji Araştırma Geliştirme Sanayi ve Ticaret A.Ş.’nin başvurusunu değerlendirerek beta-laktoglobulin üretimine izin verdi.

İzin kapsamında, inek sütü ve peynir altı suyunda doğal olarak bulunan beta-laktoglobulin, biyoteknolojik yöntemlerle geliştirilen bir mikroorganizma kullanılarak üretilebilecek. Kararın en önemli şartı ise üretilecek proteinin tamamının yurt dışına gönderilmesi oldu.

Üretim izni 10 yıl geçerli olacak

Biyogüvenlik Kurulu’nun Resmî Gazete’de yayımlanan 42 sayılı kararına göre üretimde, Aspergillus oryzae türünün kapasitesi geliştirilmiş LIVZ-114 kodlu mikroorganizması kullanılacak. Bu kod, üretim sürecinin yanı sıra kayıt, izleme ve etiketleme işlemlerinde de ürünün ayırt edici kimliği olarak yer alacak.

Kurulun kararı, Bilimsel Risk Değerlendirme Komitesi ile Sosyo-Ekonomik Değerlendirme Komitesi tarafından hazırlanan raporlar doğrultusunda şekillendi. Belirlenen koşullara uyulması şartıyla verilen iznin süresi 10 yıl olarak belirlendi.

İzin yalnızca üretim faaliyetini kapsamıyor. İlgili tarafların kayıt ve izleme yükümlülüklerini yerine getirmesi, denetim kurallarına uyması, risk yönetimi ile acil durum planlarını hazırlaması ve gerekli bildirimleri yapması gerekecek.

Üretimin tamamı yurt dışına gönderilecek

Kararda, Türkiye’de üretilecek beta-laktoglobulinin bu izin çerçevesinde ihracat amacıyla kullanılacağı açıkça belirtildi. Buna göre tesislerde elde edilecek ürünün tamamı dış pazarlara gönderilecek.

Beta-laktoglobulin ihracatı, Türkiye’de geliştirilen katma değerli bir biyoteknoloji ürününün doğrudan dış pazara yönelmesini sağlayacak. Bununla birlikte kararda üretim miktarı, hedef ülkeler veya öngörülen ihracat geliri konusunda herhangi bir rakam paylaşılmadı.

Faaliyetin ekonomik boyutu, tesisin üretime geçmesi ve ticari sevkiyatların başlamasıyla daha net ortaya çıkacak.

Beta-laktoglobulin farklı ürünlerde kullanılıyor

Beta-laktoglobulin, peynir altı suyu proteinlerinin başlıca bileşenleri arasında bulunuyor. Yüksek protein oranı ve aminoasit yapısı nedeniyle protein içecekleri, sporcu beslenmesi ürünleri ve özel beslenme ürünleri gibi çeşitli alanlarda değerlendirilebiliyor.

Geleneksel olarak süt ve peynir altı suyundan elde edilen bu protein, biyoteknolojik üretimde hassas fermantasyon yöntemleriyle de üretilebiliyor. Bu yaklaşımda, belirli proteinleri üretme kapasitesine sahip mikroorganizmalardan yararlanılıyor.

Yöntem, gıda ve biyoteknoloji sektörlerinde yüksek katma değer taşıyan bileşenlerin endüstriyel ölçekte elde edilmesine olanak sağlıyor.

Livzym’in biyoteknoloji faaliyetleri

Başvurunun sahibi Livzym, İstanbul’un Tuzla ilçesinde faaliyet gösteriyor. Şirket; hassas fermantasyon, mikroorganizma geliştirme ve endüstriyel ölçekte biyoteknolojik üretim alanlarında çalışmalar yürütüyor.

Livzym’in mevcut faaliyetleri ağırlıklı olarak endüstriyel enzim üretimine dayanırken verilen izin, şirketin gıda proteinleri alanında da üretim yapmasının önünü açıyor. Karar, Türkiye’deki biyoteknoloji altyapısının daha yüksek katma değerli ve ihracata yönelik biyolojik ürünlere genişleyebileceğine işaret ediyor.

Ancak izin, tek başına belirli bir üretim miktarı ya da ihracat geliri garantisi taşımıyor. Ürünün Türkiye ekonomisine sağlayacağı katkı; kurulacak kapasiteye, dış pazarlardaki talebe ve gerçekleşecek ihracat hacmine bağlı olacak.